Konkurs Dramaturgiczny STREFY KONTAKTU

O KONKURSIE

Zamknięty Konkurs Dramaturgiczny STREFY KONTAKTU organizowany jest przez Miasto Wrocław oraz Wrocławski Teatr Współczesny im. Edmunda Wiercińskiego. Pierwsza edycja Konkursu odbyła się w 2015 roku i była częścią projektu STREFY KONTAKTU 2016, realizowanego przez WTW w ramach programu Europejskiej Stolicy Kultury – Wrocław 2016. Celem tego projektu było zaprezentowanie fenomenu Wrocławia jako miasta, w którym powstawały i były realizowane na scenie ważne zjawiska polskiego dramatu współczesnego – utwory Helmuta Kajzara, Tymoteusza Karpowicza i Tadeusza Różewicza – oraz próba podjęcia i rozwinięcia tej tradycji poprzez inicjowanie twórczości dramaturgicznej. Po zakończeniu projektu, decyzją Prezydenta Miasta Rafała Dutkiewicza, Konkurs wszedł na stałe do kalendarza wrocławskich imprez kulturalnych organizowanych przez Urząd Miasta i jest przeprowadzany w trybie biennale. Zaproszenie do udziału w Konkursie kieruje do wybranych autorów Komisja Artystyczna, powoływana przez teatr.

 

Przywołani twórcy od początku lat sześćdziesiątych minionego wieku wyznaczali artystyczny profil Wrocławskiego Teatru Współczesnego. Każdy na swój sposób wytyczał własną ścieżkę poszukiwań, ale wspólna była ich niezgoda na zastane narracje teatralne, poszukiwanie nowego języka scenicznego oddającego niejednoznaczność świata. Ich twórcza anarchia rozbijała świat i sklejała go w nowym poetyckim porządku, który nie zapominał o dojmującej realności ludzkiego istnienia. W 2006 roku, na sześćdziesięciolecie WTW, Tadeusz Różewicz napisał słowa, które uczyniliśmy mottem Konkursu: „Nowa sztuka powstaje przez wynalezienie nowej formy, nowego wyrazu, nowego języka i składni, nie przez składanie najszlachetniejszych deklaracji, nie przez angażowanie się w słuszne i jedyne poglądy polityczne, nie przez podpisywanie listów i protestów, nie przez składanie wyznań, że jesteśmy pełni najszlachetniejszych uczuć humanitarnych i humanistycznych. Twórca zaangażowany to twórca zaangażowany w walkę o nową formę”.

 

Nazwa Konkursu Dramaturgicznego i zarazem projektu teatralnego realizowanego we Wrocławskim Teatrze Współczesnym w latach 2012-2016 nawiązuje programowo do tradycji naszego teatru i twórczych dokonań Helmuta Kajzara. „Strefy kontaktu” to koncepcja estetyczna sformułowana przez Krzysztofa Zarębskiego około 1972 roku i realizowana w różnych wariantach w ciągu kolejnych lat. Wg Marcina Kościelniaka można ją określić jako „miejsca, w których w wyniku zabiegów performera dochodzi do niecodziennych kolizji materii, doznań, sensów”. Sam Zarębski definiował „strefy kontaktu” tak: „Poprzez burzenie stereotypów sytuacyjnych, powodujących zakłócenie w odbiorze wrażeń, można osiągnąć pewne odświeżenie wyobraźni oraz intensyfikację emocji”.

 

W 1974 roku Helmut Kajzar nawiązał ścisłą współpracę z Krzysztofem Zarębskim i przejął jego koncepcję „stref kontaktu”, przenosząc ją na grunt doświadczeń teatralnych. Była ona szczególnie mocno eksplorowana w realizacjach Samoobrony – w czasie warsztatów w Scheerbergu (1979) i w Kunstlerhaus Bethanien w Berlinie (1981) oraz we wrocławskiej Galerii BWA Awangarda (1982).

 

W 1978 Helmut Kajzar mówił: „Istotnym terenem badań są dla mnie teraz strefy kontaktu w teatrze. To nadzwyczajne, niesamowite wprost bogactwo nas samych tego, co ze sobą niesiemy, a więc naszych ubrań, fryzur, zachowań itp. w zestawieniu z ubogą, odczynową, rygorystyczną konwencją teatralną, z rygorami gier chcących uchodzić za klasyczne. Jest to również rozgrywka z pewnym totalitaryzmem sztuki”.

 

Na podst.: Marcin Kościelniak, Prawie ludzki, prawie moje. Teatr Helmuta Kajzara, KORPORACJA HA!ART, Kraków 2012.