Historia Konkursu Dramaturgicznego STREFY KONTAKTU
Konkurs Dramaturgiczny STREFY KONTAKTU organizowany jest przez Miasto Wrocław oraz Wrocławski Teatr Współczesny im. Marii i Edmunda Wiercińskich.
Konkurs nawiązuje programowo do tradycji naszego teatru. Od początku lat sześćdziesiątych minionego wieku Wrocławski Teatr Współczesny był miejscem, w którym powstawały i były realizowane na scenie ważne zjawiska polskiego dramatu współczesnego – utwory Helmuta Kajzara, Tymoteusza Karpowicza i Tadeusza Różewicza. Każdy z przywołanych twórców na swój sposób wytyczał własną ścieżkę poszukiwań, ale wspólna im była niezgoda na zastane narracje teatralne oraz potrzeba poszukiwania nowego języka scenicznego.
Pierwsza edycja Konkursu odbyła się w 2015 roku i była częścią realizowanego w ramach Europejskiej Stolicy Kultury – Wrocław 2016 projektu poświęconego wspomnianym twórcom oraz inicjowaniu twórczości dramaturgicznej. Przez sześć kolejnych edycji, organizowany w trybie biennale, Konkurs odbywał się wyłącznie w trybie zamkniętym – kierowaliśmy zaproszenie do konkretnych autorów, którzy za udział otrzymywali wynagrodzenie.
Wyjątkowe w naszym Konkursie było również to, iż do udziału w nim zapraszaliśmy nie tylko dramatopisarzy, ale również twórców innych gatunków literackich oraz artystów działających w innych niż teatr dziedzinach sztuki, zachęcając ich do podjęcia próby napisania dramatu, a tym samym wzbogacenia teatru o nowych, oryginalnych autorów. Głównym bowiem założeniem ideowym Konkursu było i jest tworzenie impulsu do poszerzania języka scenicznego i budowy nowych form teatralnych.
Z nadesłanych na Konkurs utworów dramatycznych powstało już na polskich scenach 29 spektakli teatralnych oraz telewizyjnych.
Mottem Konkursu są słowa Tadeusza Różewicza, który na sześćdziesięciolecie Wrocławskiego Teatru Współczesnego napisał: Nowa sztuka powstaje przez wynalezienie nowej formy, nowego wyrazu, nowego języka i składni, nie przez składanie najszlachetniejszych deklaracji, nie przez angażowanie się w słuszne i jedyne poglądy polityczne, nie przez podpisywanie listów i protestów, nie przez składanie wyznań, że jesteśmy pełni najszlachetniejszych uczuć humanitarnych i humanistycznych. Twórca zaangażowany to twórca zaangażowany w walkę o nową formę.
Nazwa Konkursu – „strefy kontaktu” – to koncepcja estetyczna sformułowana przez Krzysztofa Zarębskiego około 1972 roku, którą artysta definiował tak: Poprzez burzenie stereotypów sytuacyjnych, powodujących zakłócenie w odbiorze wrażeń, można osiągnąć pewne odświeżenie wyobraźni oraz intensyfikację emocji.
W 1974 roku Helmut Kajzar nawiązał ścisłą współpracę z Krzysztofem Zarębskim i przejął jego koncepcję „stref kontaktu”, przenosząc ją na grunt doświadczeń teatralnych. Była ona szczególnie mocno eksplorowana w realizacjach Samoobrony – w czasie warsztatów w Scheersbergu (1979) i w Künstlerhaus Bethanien w Berlinie (1981) oraz we wrocławskiej Galerii BWA Awangarda (1982).
W 1978 roku Helmut Kajzar mówił: Istotnym terenem badań są dla mnie teraz strefy kontaktu w teatrze. To nadzwyczajne, niesamowite wprost bogactwo nas samych, tego, co ze sobą niesiemy, a więc naszych ubrań, fryzur, zachowań itp. w zestawieniu z ubogą, odczynową, rygorystyczną konwencją teatralną, z rygorami gier chcących uchodzić za klasyczne. Jest to również rozgrywka z pewnym totalitaryzmem sztuki.